Działanie 9.5 Oddolne inicjatywy edukacyjne na obszarach wiejskich wchodzi w skład priorytetu IX Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Rozwój wykształcenia i kompetencji 

w regionach. Jego celem jest pobudzanie zdolności społeczności z gmin wiejskich, miejsko-wiejskich i miast do 25 tysięcy mieszkańców do samoorganizacji w zakresie rozwoju edukacji 

i podniesienia poziomu wykształcenia w ich środowisku. Działanie ma charakter konkursowy, 

a więc projekty mogą zgłaszać wszystkie podmioty, z wyjątkiem osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej lub oświatowej na podstawie przepisów odrębnych, których cele są zgodne z celami działania. 

Sytuacja edukacyjna na wsiach jest dużo trudniejsza niż w miastach. Dostęp do szkolnictwa jest często ograniczony, dużo niższa jest także świadomość znaczenia zdobywania wykształcenia dla polepszenia sytuacji zawodowej i społecznej. W środowiskach wiejskich poziom wykształcenia jest niski, bardzo mała jest popularność nieobowiązkowych form edukacji takich jak kształcenie ustawiczne czy studia wyższe. 

Z założenia w ramach działania będą wspierane projekty wychodzące od samych lokalnych społeczności wiejskich i wymagające ich zaangażowania, dzięki czemu będą one najlepiej dostosowane do potrzeb w zakresie edukacji oraz dodatkowo przyczynią się do integracji społeczności oraz ich zdolności do samoorganizacji. 

Przede wszystkim wspierane będą projekty, które bezpośrednio przyczyniają się do wzrostu kompetencji mieszkańców wsi, lub wspierają system szkolnictwa (także zawodowego). Przykładowym projektem może być zorganizowanie kursu komputerowego, lub kursu zakładania i prowadzenia gospodarstwa agroturystycznego. Projekty mogą dotyczyć także kampanii informacyjnych i promocyjnych, a także programów szkoleniowych i doradczych dla mieszkańców wsi, podnoszących świadomość na temat potrzeby edukacji i podnoszenia kwalifikacji przez mieszkańców wsi, szczególnie w zakresie działalności pozarolniczej. Inny rodzaj projektów wspieranych w ramach działania dotyczy rozwoju dialogu i partnerstwa publiczno-społecznego oraz współpracy na rzecz rozwoju edukacji na obszarach wiejskich.

Projekty przyczyniają się do wzrostu znaczenia instytucji oświatowych i rozwój oferty edukacyjnej na obszarach wiejskich, a także podnoszenie poziomu wykształcenia mieszkańców.Z uwagi na lokalny charakter działania, wsparcie jest skierowane do podmiotów 

o mniejszym potencjale organizacyjnym, które nie mogły brać udziału w pozostałych działaniach priorytetu IX Rozwój wykształcenia i kompetencji w regionach. Maksymalna wartość projektu wynosi 50 tysięcy złotych.